ร่วม 8 ปีที่โครงการสะพานมิตรภาพไทย-เมียนมาข้ามแม่น้ำเมยแห่งที่ 2 พ่วงถนนเลี่ยงเมือง ที่ใช้เวลาดำเนินการ นับจากวันที่ 6 ต.ค. 2552 ที่ “ครม.-คณะรัฐมนตรี” อนุมัติให้ “ทล.-กรมทางหลวง” ก่อสร้างโครงการด้วยงบประมาณ 3,900 ล้านบาท แต่กว่าจะเริ่มตอกเข็มต้นแรกเดือน ส.ค. 2558 ก็ใช้เวลาขับเคลื่อนอยู่หลายปี ซึ่งปัจจุบันผลงานก่อสร้างคืบหน้าแล้ว 67% โดยงานสะพานคืบหน้า 97% เพิ่งมีพิธีเทพื้นคอนกรีตจุดเชื่อมพรมแดน 2 ประเทศเมื่อวันที่ 30 มี.ค.ที่ผ่านมา
ขณะที่การก่อสร้างถนนเลี่ยงเมืองมีความคืบหน้า 19% ยังเหลือฝั่งเมียนมา เนื่องจากติดการเวนคืนที่ดิน เพิ่งจะเคลียร์พื้นที่แล้วเสร็จ โดยกรมทางหลวงจะเร่งงานก่อสร้างให้เสร็จพร้อมกันภายในเดือน ก.ย.นี้

“ธานินทร์ สมบูรณ์” อธิบดีกรมทางหลวง ฉายภาพว่า โครงการนี้อยู่ห่างจากสะพานแม่น้ำเมยแห่งที่ 1 ประมาณ 5 กม. และเป็นส่วนหนึ่งของโครงข่ายรองรับระเบียงเศรษฐกิจตะวันออก-ตะวันตก หรือ East-West Economic Corridor มีระยะทางพาดผ่านประเทศไทยประมาณ 770 กม. เริ่มจากแม่สอด ซึ่งมีชายแดนติดกับเมียนมาล่าสุดถูกกำหนดเป็นพื้นที่เขตเศรษฐกิจพิเศษ พาดผ่านสุโขทัย พิษณุโลก จนถึงปลายทางมุกดาหาร ซึ่งจะมีชายแดนเชื่อมกับ สปป.ลาวทะลุไปถึงเวียดนาม
โครงการประกอบด้วย ตัวสะพานข้ามแม่น้ำเมย และถนนเชื่อมต่อสะพานทั้ง 2 ฝั่ง มีระยะทางรวม 21.45 กม. อยู่ฝั่งไทย 17.25 กม.และฝั่งเมียนมา 4.25 กม. ค่าก่อสร้างประมาณ 2,880 ล้านบาท โดยรูปแบบสะพานออกแบบเป็นคอนกรีตอัดแรงรูปกล่อง ขนาด 2 ช่องจราจร มีความยาว 760 เมตร อยู่ฝั่งไทย 515 เมตร และฝั่งเมียนมา 245 เมตร ไม่มีเสาตอม่ออยู่กลางแม่น้ำ
ส่วนถนนเป็นแนวตัดใหม่ขนาด 4 ช่องจราจร มีจุดเริ่มต้นโครงการบนทางหลวงหมายเลข 12 (ตาก-แม่สอด) ข้ามแม่น้ำเมย และตองยิน ที่บ้านวังตะเคียน ต.ท่าสายลวด อ.แม่สอด จ.ตาก เชื่อมไปสู่บ้านเยปู หมู่ที่ 5 เมืองเมียวดี จ.เมียวดี ประเทศเมียนมา มีจุดสิ้นสุดบรรจบถนนหมายเลข 85 สายเมียวดี-กอกะเร็ก เมื่อแล้วเสร็จจะเป็นส่วนหนึ่งของทางหลวงเอเชียหมายเลข 1 (AH1) ที่เหลือ 1,020 ล้านบาท เป็นงานก่อสร้างอาคารด่าน (Border Control Facilities) อำนวยความสะดวกให้หน่วยงานต่าง ๆ เช่น การตรวจผ่านแดน กรมศุลกากร สำนักงานตรวจคนเข้าเมือง กรมปศุสัตว์ จะเริ่มสร้าง เม.ย.นี้ ใช้เวลา 2 ปี มีกำหนดเสร็จปี 2562
“งบฯก่อสร้างในพื้นที่ประเทศเมียนมา รัฐบาลไทยให้ความช่วยเหลือการเงินรูปแบบให้เปล่าแก่รัฐบาลเมียนมา อย่างไรก็ตามจะขอคณะรัฐมนตรีขยายกรอบวงเงินเพิ่ม เพราะมีค่าเวนคืนเพิ่มขึ้นอีก 200 ล้านบาท จากเดิม 300 ล้านบาท กรมจะโยกงบฯเวนคืนโครงการอื่นมาดำเนินการ”

ทั้งนี้เพื่อเป็นการรองรับเขตเศรษฐกิจพิเศษแม่สอดและลดความแออัดของด่านแม่สอดในปัจจุบัน อธิบดีกรมทางหลวงกล่าวว่า จะเริ่มเปิดใช้เป็นการชั่วคราวระหว่างรออาคารด่านถาวรเสร็จ เพื่อสนับสนุนการค้าด่านแม่สอดที่มีมูลค่าการค้า 1 แสนล้านบาท ซึ่งสูงที่สุดของประเทศ
“ปี”62 เมื่อเปิดใช้เต็มรูปแบบ จะให้รถบรรทุกหนักที่มีอยู่ 15% ของปริมาณรถที่ผ่านด่าน 1.2 หมื่นเที่ยวคันต่อวัน มาใช้สะพานข้ามแม่น้ำเมยแห่งที่ 2 ส่วนสะพานข้ามแม่น้ำเมยเดิมจะให้คนข้ามเหมือนที่ด่านแม่สาย”
ด้าน “อาคม เติมพิทยาไพสิฐ” รัฐมนตรีว่าการกระทรวงคมนาคม กล่าวว่า สะพานข้ามแม่น้ำเมยแห่งที่ 2 จะเชื่อมโยงการคมนาคมขนส่งในแนวระเบียงเศรษฐกิจตะวันออก-ตะวันตก ทั้งโครงการจะแล้วเสร็จปี 2562 เพราะต้องรออาคารด่านสร้างเสร็จ
“งานก่อสร้างถนนใกล้แล้วเสร็จ ยังเหลือถนนฝั่งพม่าประมาณ 4 กม.เพิ่งได้พื้นที่ก่อสร้างจะใช้เวลา 7-8 เดือนจะสร้างเสร็จ อย่างไรก็ตามจะหารือกับพม่าจะสร้างด่านชั่วคราวเปิดใช้ไปก่อนกลางปี”61 เพื่อรองรับเขตเศรษฐกิจแม่สอดตามที่รัฐกำหนด”

ทั้งนี้เมื่อโครงการเสร็จจะเพิ่มความสะดวกในการขนส่งและเดินทางของประชาชนสองประเทศรวมถึงประเทศใกล้เคียงไม่ว่าเวียดนามลาว ไทย และเมียนมา และส่งเสริมการเดินทาง ขนส่งสินค้าและการท่องเที่ยวในกลุ่มประเทศอนุภาคลุ่มแม่น้ำโขง
“แม่สอด-เมียวดีเป็นเมืองสำคัญของสองประเทศ ซึ่งชายแดนของทั้งสองประเทศมีปริมาณการค้ามากกว่า 35% ของการค้าชายแดนไทย-เมียนมาด้วยมูลค่า 2.3 พันล้านเหรียญสหรัฐ ทำให้รัฐบาลของสองประเทศมีนโยบายพัฒนาโครงการนี้ขึ้นมา เพื่อลดความแออัดสะพานข้ามแม่น้ำเมยแห่งที่ 1 เราภูมิใจจะเรียกสะพานแห่งนี้ว่าสะพานมิตรภาพเพราะเป็นการสร้างจากเพื่อนให้เพื่อน ให้ญาติมิตรได้ใช้ร่วมกันและสนับสนุนการค้าและลงทุนระหว่างประเทศ”
อย่างไรก็ตาม เพื่อใช้ประโยชน์คุ้มค่าจะต้องมีกฎระเบียบมารองรับ ทั้งสองประเทศจะทำข้อตกลงการขนส่งข้ามพรมแดนร่วมกันภายใต้กรอบความร่วมมืออนุภาคลุ่มน้ำโขง (GMS) ใน 6 ประเทศ ได้แก่ ไทย สปป.ลาว เมียนมา กัมพูชา จีน และเวียดนาม เช่น การออกใบอนุญาตสำหรับการขนส่งทางถนน ประเทศละ 500 ฉบับ จะช่วยอำนวยความสะดวกให้ส่งผู้ประกอบการสามารถเดินทางและขนส่งสินค้าผ่านเข้า-ออกประเทศสมาชิก GMS อื่น ๆ ทั้ง 5 ประเทศได้สะดวกยิ่งขึ้น จากเดิมที่ต้องขอใบอนุญาตสำหรับการขนส่งข้ามพรมแดนเป็นรายจุด ณ จุดผ่านแดนที่ประเทศไทยมีบันทึกร่วมเท่านั้น



